University Faculty
of Canon Law
www.iuscangreg.itCIC1983CCEONorms outside the two CodesResponses of the Apostolic SeeParticular LawProper law / statutesSources of past lawJurisprudenceInternational TreatiesWebsitesLiteraturePeriodica de re canonicaBibliografia canonisticaSearch enginesLinklistSitemapProfessorsFamous professors from the 20th century
Jurisprudence of the Apostolic Signatura in contentious-administrative cases
 
 

Supreme Tribunal of the Apostolic Signatura
Sententia definitiva of 20.09.2012, Prot. N. 44731/10 CA


Petitioner Rev.da X
Respondent Congregatio pro Institutis vitae consecratae et Societatibus vitae apostolicae
Object Exclaustrationis impositae
coram Sardi
Publication ME 130 (2015) 351-358; W.L. Daniel, Ministerium Iustitiae II, 507-521
Download
Translations angl.: W.L. Daniel, Ministerium Iustitiae II, 507-521; ME 130 (2015) 358-366
Content Constat de violatione legis in procedendo et in decernendo.
Sources 
?
Legenda
 
Canons of the Code 1983
All the canons that are found in the in iure and in the in facto part of the decisions are reported in the sources.
The canons that constitute the main object of the decision or on which the decision sets out a principle of interpretation are reported in bold.
The canons of the 1983 Code are shown in italics:
- if they do not appear in the text of the decision but if the decision deals with them;
- if they correspond to canons of the 1917 Code, of which the decision (prior to 1983) deals.

Other sources
All the sources that are found in the in iure and in the in facto part of the decisions are reported.
CIC cann. 686 § 3; 1732; 1734
RGCR art. 135 §§ 1-2
Legal Summary
1. Recursus contentiosus administrativus remonstrationem praeviam adversus decisionem competentis Curiae Romanae Dicasterii necessario haud requirit: cf. rubrum ante can. 1732; art. 135, §§ 1-2 Ordinationis generalis Romanae Curiae; praxis et communis iurisprudentia (in casu Dicasterium sibi vindicavit recursum coram Signatura Apostolica praebitum).
2. Ius defensionis sodalis exclaustrandi coram Auctoritate Ecclesiastica exercendum est, quae exclaustrationem imponit, non autem coram Auctoritate religiosa seu monastica quae exclaustrationem petit (quae ceterum in casu nihil ad rem Auctoritati competenti ante decretum editum rettulit).
3. Neglecto defensionis iuri favet sive stilus decreti exclaustrationis impositae, quod plerumque ad causas remittit in petitione exclaustrationis imponendae expressas, sive petitio quae causam exclaustrationis imponendae genericis verbis exprimit.
4. Violatio legis in decernendo habetur sive cum causae ad decretum sustinendum adductae reapse haud exsistant sive cum eaedem causae adductae nullam rationabilem relationem cum eodem decreto prae se ferant, nam, iuxta notum effatum, «frustra probatur quod probatum non relevat».
5. Commoratio atque curatio occasione exclaustrationis impositae imperatae exclaustrationem impositam excedunt ac proinde de iisdem competens Curiae Romanae Dicasterio tantum positis ponendis et recto iuris tramite decernere potest.
6. Aequitas et caritas servandae sunt exclaustrationis impositae requisitum lege firmatum, quod attinet sive ad exclaustrationis proceduram sive ad exclaustrationis decisionem (in casu exclaustratio ad effectum deducta est antequam a competenti Auctoritate Ecclesiastica decreta esset; insuper commoratio curationis causa imposita caritate et aequitate statuta dici nequit, si mox ac huic caritatis aequitatisque dispositioni abrenuntiare sodalis voluit ac reapse abrenuntiavit, de subsecutura dimissione ab Instituto religioso bis admonitus est).
1. Il ricorso contenzioso amministrativo non richiede necessariamente la rimostrazione previa avverso la decisione del competente Dicastero della Curia Romana: cf. la rubrica anteposta al can. 1732; l’art. 135, §§ 1-2 Regolamento Generale della Curia Romana; la prassi e la comune giurisprudenza (nel caso il Dicastero aveva rivendicato a sé la trattazione del ricorso presentato alla Segnatura Apostolica).
2. Il diritto di difesa del sodale esclaustrando deve essere esercitato di fronte all’Autorità Ecclesiastica che impone l’esclaustrazione, non di fronte all’Autorità religiosa o monastica che chiede l’esclaustrazione (la quale, peraltro, nel caso non riferì alcunché al riguardo all’Autorità competente prima dell’emanazione del decreto).
3. Favorisce la negazione del diritto di difesa sia la forma del decreto di esclaustrazione, che per lo più rimette alle cause espresse nella domanda di esclaustrazione imposta, sia la domanda che esprime in termini generici la causa per l’esclaustrazione imposta.
4. Si dà violazione di legge in decernendo sia nel caso in cui le cause che sono portate per sostenere il decreto in realtà non esistono sia nel caso in cui le medesime cause addotte non presentino alcun ragionevole nesso con lo stesso decreto; infatti, secondo un noto principio, «si prova inutilmente quanto, uno volta provato, non rileva».
5. L’obbligo di abitazione e di cura dato in occasione dell’esclaustrazione imposta eccede l’esclaustrazione imposta e perciò il competente Dicastero della Curia Romana può deciderlo solamente positis ponendis e secondo la procedura richiesta dal diritto.
6. L’osservanza dell’equità e della carità è un requisito legale della esclaustrazione imposta che attiene tanto alla procedura quanto alla decisione dell’esclaustrazione imposta (nel caso l’esclaustrazione è di fatto avvenuta prima che la competente Autorità Ecclesiastica la decidesse; inoltre l’abitazione per ragioni di salute imposta non può essere detta carità e equità, se non appena il sodale ha voluto rinunciare a questa carità ed equità e di fatto rinunciò, è stato ammonito due volte in vista della dimissione dall’istituto religioso).
 German - French
Comments W. Daniel, «Commento/Note – Decreta n. 44605/10 CA. Commento/Note – Sententia def. n. 44731/10 CA», ME 130 (2015) 367-371

Author of the legal summary (in Latin) and of the Italian version: © G. Paolo Montini